• Powiększ
  • Pomniejsz
  • Zwykły

Current Size: 100%

analityka II rok

Analityka ogólna i techniki pobierania materiału  -  2019/2020

semestr letni

Osoba odpowiedzialna: dr Marzena Iwanowska       marzena.iwanowska@wum.edu.pl

Miejsce przeprowadzania wykładów będzie podane przed rozpoczęciem II semestru roku akademickiego 2019/20

 Ćwiczenia i seminaria odbywają  się na terenie Zakładu (Laboratorium SP CSK blok C niski parter) i w Zakładzie  Podstaw Pielęgniarstwa ul. Ciołka 27.Szczegółowy rozkład sal zostanie podany przed rozpoczęciem zajęć.

 Cel nauczania przedmiotu:

  • Zapoznanie się z podstawowymi technikami, stosowanymi w  badaniach z zakresu analityki ogólnej.
  • Umiejętność samodzielnego wykonania badania ogólnego moczu.
  • Umiejętność samodzielnego wykonania badania płynu mózgowo-rdzeniowego.
  • Umiejętność sformułowania i wydania wyniku z zakresu analityki ogólnej.
  • Pobieranie krwi żylnej i włośniczkowej.
  • Zapoznanie się z najczęstszymi błędami w zakresie pobierania, transportu i przygotowania materiału do badań i metodami zmniejszenia ich liczby.

Tematy wykładów: (15 godzin)

1. Czynniki stanowiące zagrożenie w laboratorium. Podstawowe zasady bezpiecznej pracy w laboratorium, postępowanie po ekspozycyjne przedlekarskie. Podstawowe pojęcia dotyczące kontroli jakości wyników badań laboratoryjnych.

2. Wartości odniesienia i ich znaczenie w interpretacji wyniku. Wpływ wybranych czynników osobniczych na wynik badania laboratoryjnego /zmienność osobnicza, wiek, płeć, rytmy biologiczne/. Wpływ wybranych czynników zewnętrznych na wynik oznaczenia laboratoryjnego /pożywienie, aktywność fizyczna, używki głodzenie/, Jakość próbki materiału biologicznego a wynik oznaczenia laboratoryjnego /wpływ stazy, środków odkażających, miejsca pobrania, hemolizy, przechowywania i transportu/.

3. Mocz jako materiał do badań laboratoryjnych.

4. Rola badania moczu w profilaktyce, diagnostyce i monitorowaniu postępowania medycznego.

5. Badanie płynów z jam ciała.

6. Cytomorfologia ginekologiczna. Przygotowanie wymazów ginekologicznych. Podstawowe cechy normalnych i patologicznych komórek zawartych w wymazie ginekologicznym. Płyn owodniowy. Metody pobierania składników płynu owodniowego. Badania biochemiczne i morfologiczne płynu owodniowego.

7. Badanie ogólne kału. Kierunki badania kału. Badanie na obecność krwi utajonej. Zasada przeprowadzenia badania. Interpretacja wyników badania. Sonda żołądkowa i dwunastnicza. Wskazania i przeciwwskazania do zgłębnikowania żołądka i dwunastnicy. Przygotowanie pacjenta do zgłębnikowania żołądka i dwunastnicy. Badanie czynności wydzielniczej żołądka - badanie pH, kwaśności miareczkowej i obliczenie wartości BAO, MAO i PAO. Interpretacja wyników badania. Badanie soku żołądkowego (cechy fizyczne, chemiczne, skład mikroskopowy). Metody badania motoryki dróg żółciowych i pęcherzyka żółciowego, próba z cholecystokininą. BAL. Badanie plwociny.

8. Zaliczenie wykładów

Tematy seminariów: (10 godzin)

1. Techniki znajdujące zastosowanie w rutynowym medycznym laboratorium diagnostycznym ze szczególnym uwzględnieniem automatyzacji badań z zakresu analityki ogólnej. Podstawy prowadzenia kontroli wewnątrzlaboratoryjnej.

2. Zasady przygotowania pacjenta do badań laboratoryjnych. Zasady znakowania i identyfikacji próbek. Przechowywanie i transport próbek.

3. Rola badania moczu w profilaktyce, diagnostyce i monitorowaniu postępowania medycznego. Dobowa zbiórka moczu.

4. Badanie nasienia. Podstawowe parametry ejakulatu, badania morfologiczne. Badania biochemiczne.

5. Płyn stawowy. Metody pobierania płynu stawowego. Kierunki badania płynu stawowego. Skład chemiczny płynu stawowego. Elementy morfotyczne występujące w płynie stawowym i metody ich badania

Tematy ćwiczeń: (45 godzin)

1.Zajęcia praktyczne z badania moczu ze szczególnym uwzględnieniem roli pasków testowych. Znaczenie kliniczne wykrywania narkotyków i leków w moczu za pomocą testów paskowych.

2.Badanie ogólne moczu ze szczególnym uwzględnieniem mikroskopowej oceny osadu. Metody barwienia osadu moczu.

3.Badanie ogólne moczu ze szczególnym uwzględnieniem mikroskopowej oceny osadu. Metody barwienia osadu moczu – ciąg dalszy

4.Zajęcia praktyczne z badania płynu mózgowo-rdzeniowego.

5.Zajęcia praktyczne z badania płynów ustrojowych. Rola badania płynów z jam ciała. Pojęcia przesięku i wysięku. Metody ich różnicowania.

6.Rola badania kału w różnych patologiach klinicznych. Inny materiał biologiczny (kamienie, ślina, łzy, włosy, nasienie). Badanie kału: makroskopowe, mikroskopowe (wykrywanie  skrobi, tłuszczu, włókien mięsnych), chemiczne (wykrywanie barwników żółciowych, chymotrypsyny, krwi utajonej).

7.Ocena ilościowa elementów morfotycznych krwi, PMR, płynów z jam ciała za pomocą kamer hematologicznych Burkera i Fuchsa-Rosenthala. Technologia pomiarowa w analizatorach zautomatyzowanych

8.Zaliczenie praktyczne i teoretyczne ćwiczeń 1-7.

9.zajęcia praktyczne z pobierania krwi żylnej.

10.zajęcia praktyczne z pobierania krwi żylnej.

11.Zajęcia praktyczne z pobierania krwi żylnej i włośniczkowej

12.Standardy przy pobieraniu materiału do badań laboratoryjnych. Czynniki przedanalityczne wpływające na wynik badania. Analiza stopnia hemolizy w próbce. Interferencje. Rola i rodzaje antykoagulantów.

13.Analiza kamieni żółciowych. Analiza kamieni moczowych: wykrywanie soli amonowych, węglanów, szczawianów, fosforanów, wapnia, cystyny

14.Przygotowanie procedury pobierania krwi. Wizyta w punkcie pobrań. Omówienie przygotowanych procedur.

15.Obieg materiału i zasady dokumentacji ze szczególnym uwzględnieniem etapu przygotowania próbek do badania (wirowanie, sedymentacja). Wizyta w  laboratorium.

16.Zaliczenie ćwiczeń 9-15.

Metody organizacji pracy:  Studenci pracują samodzielnie, wykonując praktycznie zadania przewidziane programem.

Formy kontroli i ocena wyników nauczania:

Cząstkowe zaliczenia praktyczne i teoretyczne.

Egzamin praktyczny i teoretyczny po 4-tym semestrze.

Literatura obowiązkowa:

  • Diagnostyka laboratoryjna. Jeremiasz Tomaszewski
  • Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej. Aldona Dembińska Kieć, Jerzy Naskalski wyd. 3
  • Wydzieliny człowieka. Mieczysław Uszyński, Krzysztof Worowski
  • Próbki: od pacjenta do laboratorium. W.G.Guder, S.Narayanan, H.Wisser, B. Zawta

Literatura zalecana:

  • Diagnostyka laboratoryjna. B.Neumeister, I. Besenthal, H.Liebich
  • Diagnostyka laboratoryjna t. 1,2 N.A Brunzel