analityka IV rok

Hematologia Laboratoryjna

IVrok, kierunek Analityka medyczna,

rok akademicki 2020/2021, semestr zimowy i letni

Osoba odpowiedzialna za dydaktykę: mgr Agnieszka Wiśniewska (agnieszka.wisniewska@wum.edu.pl)

 

Miejsce i wymiar zajęć z Analityki ogólnej:

Zajęcia obejmują 180 godzin, w tym: wykłady 60, seminaria 30, ćwiczenia 90
ECTS = 16.

Ćwiczenia w salach mikroskopowych Zakładu Medycyny Laboratoryjnej WUM (Banacha 1a, blok C, niski parter), 

Seminaria – platforma MS Teams

Wykłady – platforma e-learning.wum.edu.pl

Forma zaliczenia przedmiotu: Egzamin ustny i testowy w sesji letniej

 

Cel nauczania i zakres przedmiotu

Celem nauczania Hematologii Laboratoryjnej jest:

·         Nabycie umiejętności bezpiecznej pracy w laboratorium w pracowni mikroskopowej z materiałem pacjenta.

·         Nabycie umiejętności pracy z mikroskopem świetlnym.

·         Zapoznanie się z podstawowymi technikami automatycznymi i manualnymi stosowanymi w  pracowni hematologii.

·          Nabycie umiejętności samodzielnego wykonania rozmazów krwi obwodowej i szpiku.  

·         Nabycie umiejętności samodzielnego liczenia i interpretacji rozmazów krwi obwodowej

·         Nabycie umiejętności samodzielnego liczenia i interpretacji mielogramów.

·         Nabycie umiejętności bezpiecznej pracy w laboratorium. 

 

 

·         Godziny przyjęć studentów uzgadniane na bieżąco w sekretariacie

Wszystkie informacje przeznaczone dla studentów zamieszczane są na tablicy ogłoszeń na bieżąco.

 

Osoba odpowiedzialna: mgr Agnieszka Wiśniewska

Wymiar zajęć:

Wykłady: 60 godzin

Seminaria: 30 godzin

Ćwiczenia: 90 godzin

 

 

Tematy wykładów:

 

1.      ,,Od młokosa do herosa” wstęp do hematopoezy. Mgr Agnieszka Wiśniewska

2.      Z cyklu - ,,Od młokosa do granuloherosa”- omówienie hematopoezy z uwzględnieniem szczegółowej morfologii komórek układu białokrwinkowego  (układu granulocytarnego, mono- i limfoidalnego). Mgr Agnieszka Wiśniewska.   

3.      Z cyklu - ,,Od młokosa do hemoherosa” – omówienie hematopoezy układu czerwonokrwinkowego z uwzględnieniem szczegółowej morfologii poszczególnych komórek.   Mgr Agnieszka Wiśniewska.  

4.      Zmiany ilościowe i jakościowe elementów morfotycznych krwi. Mgr Agnieszka Wiśniewska

5.      Hematologia Laboratoryjna w Polsce i na świecie.  Mgr Agnieszka Wiśniewska

6.      Metody instrumentalne automatyczne i manualne stosowane we współczesnej diagnostyce hematologicznej. Mgr Agnieszka Wiśniewska

7.       Niedokrwistości i ich podział. Dr hab. Olga Ciepiela

8.      Niedokrwistości mikrocytarna niedoborowa, pokrwotocza i chorób przewlekłych. Dr hab. Olga Ciepiela

9.      Niedokrwistości  makrocytarne ( megaloblastyczne vs makrocytarne). Dr Emilia Czyżewska

10.  O niedokrwistościach hemolitycznych z polichromatofilami, sferocytami i retikulocytami  w tle. Dr hab. Olga Ciepiela

11.  Co się kryje pod pojęciem retikulocytoz  i  retikulocytopenii.  Mgr Agnieszka Wiśniewska

12.  Aplazja szpiku – przyczyny i konsekwencje. Dr Emilia Czyżewska

13.  Wstęp do laboratoryjnej diagnostyki zaburzeń układu hemostazy. Fizjologia układu krzepnięcia krwi. Mgr Paweł Kozłowski

14.  Skazy krwotoczne - podział i rola diagnostyki laboratoryjnej w ich rozpoznawaniu. Mgr Paweł Kozłowski

15.  Zakrzepica i trombofilia - podstawowe informacje i obowiązujące algorytmy diagnostyczne. Mgr Paweł Kozłowski

16.  Monitorowanie leczenia przeciwkrzepliwego - antagoniści witaminy K, heparyny, nowe doustne antykoagulanty. Mgr Paweł Kozłowski

17.  ‘’Najmniejsze ale czy nie najważniejsze – o trombocytach prawie wszystko’’. Mgr Agnieszka Wiśniewska

18.  ,,O przewlekłej białaczce szpikowej i jej konsekwencjach nie szpikowych’’. Dr Emilia Czyżewska

19.  „Czy choroby mieloproliferacyjne to nowotwory?’’. Dr Emilia Czyżewska

20.  ‘’Mielodysplazja, erytrodysplazja, megalodysplazja … czyli Zespoły Mielodyspalastyczne’’ Dr Emilia Czyżewska

21.  „Dlaczego białaczki mieloblastyczne są białaczkami ostrymi’’. Dr Emilia Czyżewska

22.  „Co się kryje pod skrótem ALL’’. Dr Emilia Czyżewska

23.  Do czego prowadzi rozrost linii limfoidalnej. Mgr Agnieszka Wiśniewska

24.  Gdzie się rozwijają Chłoniaki. Mgr Agnieszka Wiśniewska

25.  Szpiczak nie ma sobie równych pod mikroskopem i w elektroforezie o Plazmocytomie i innych gammapatiach. Dr hab. Olga Ciepiela

26.  Przeciwciała monoklonalne i fluorescencja w rękach diagnosty hematologa – wstęp do cytometrii przepływowej. Dr hab. n. med. Olga Ciepiela

27.   Diagnostyka cytometryczna w chorobach hematologicznych. Dr hab. n. med. Olga Ciepiela

28.  Diagnostyka molekularna w służbie hematologii. Mgr Agnieszka Wiśniewska

29.  Jak rozpoznać stany nagłe w hematologii. Dr Emilia Czyżewska

30.   Podstawy interpretacji wyników morfologii i mielogramów.  Mgr Agnieszka Wiśniewska

 

  Tematy seminariów:

 

1.      Co się kryje pod 28 parametrowym wynikiem morfologii. Mgr Milena Małecka

2.      Hematologiczne osobliwości w pediatrii i w wieku starczym. Mgr Agnieszka Wiśniewska

3.      Czy leki, temperatura, papierosy i inne używki mogą wywołać u nas choroby krwi? Dr Emilia Czyżewska

4.      Wybrane praktyczne problemy u pacjentów z chorobami krwi. Mgr Agnieszka Wiśniewska

5.      Narządowe objawy chorób krwi i układu krwiotwórczego. Mgr Agnieszka Wiśniewska

6.      Badania bioptyczne  układu krwiotwórczego. Mgr Agnieszka Wiśniewska

7.      Problemy hematologiczne w położnictwie i ginekologii. Dr Emilia Czyżewska

8.      Transplantacja komórek macierzystych. Mgr Agnieszka Wiśniewska

9.      Zaburzenia układu hemostazy okiem praktyka. Mgr Paweł Kozłowski

10.  Metody stosowane w laboratoryjnej diagnostyce układu hemostazy. Mgr Paweł Kozłowski

11.  Amyloidoza pierwotna.  Dr Emilia Czyżewska

12.   Nieprawidłowości w syntezie hemu i metabolizmie żelaza. Dr hab. Olga Ciepiela

13.  Terapia genowa w chorobach hematologicznych, zakażeniach HIV i w nowotworach. Mgr Milena Małecka

14.  Krioglobuliny, krioglobulinemia i inne czynniki interferujące w oznaczeniach hematologicznych. Dr Emilia Czyżewska

15.  Badania krwinek czerwonych. Dr hab. Olga Ciepiela

 

 

 

Tematy ćwiczeń:

1.      Zajęcia organizacyjne

2.      Zapoznanie się z układem białokrwinkowym krew obwodowa/ szpik

3.      Zapoznanie się z układem czerwonokrwinkowym i płytkowym w szpiku

4.      Poznawanie morfologii prawidłowych leukocytów krwi obwodowej

5.     Nauka wykonywania rozmazów krwi obwodowej (grupa 5-osobowa)

6.     Nauka liczenia prawidłowych rozmazów krwi obwodowej (grupa 5-osobowa)

7.      Ocena jakościowa krwinek czerwonych w rozmazach

8.      Automatyczna i manualna ocena liczby retikulocytów

9.      Ocena mikroskopowa rozmazów krwi w stanach zapalnych

10.Mielogram – samodzielna ocena (grupa 5 osobowa)

11.Samodzielna ocena preparatów krwi obwodowej i szpiku (grupa 5 osobowa)

12.  Odmłodzenie układu białokrwinkowego /left shift/ ocena wyniku, rozmazu i szpiku

13.  Niedokrwistości mikrocytowe – ocena rozmazów krwi i szpiku

14.  Niedokrwistości makrocytowe – ocena rozmazów krwi i szpiku

15.  Niedokrwistości chorób przewlekłych - ocena rozmazów krwi i szpiku

16.  Niedokrwistości hemolityczne -  ocena rozmazów krwi i szpiku

17.  Erytroblasty i paraerytroblasty w rozmazach krwi obwodowej i szpiku

18.  Kolokwium pisemne I -3 pytania otwarte/ Analiza wybranych rozmazów krwi i szpiku z zakresu ćwiczeń 9-17

19.  Ćwiczenia z hemostazy na pracowni koagulologicznej

20.  Płytki w rozmazach krwi obwodowej i w szpiku w różnych stanach chorobowych

21.  Szpiczak plazmocytowy – ocena rozmazów krwi i szpiku, interpretacja wyników badań laboratoryjnych

22.  Przewlekła białaczka szpikowa, przewlekłe zespoły mieloproliferacyjne- ocena  rozmazów mikroskopowych krwi i szpiku

23.  Ostre białaczki   w rozmazach krwi i szpiku

24.  Ostre białaczki limfoblastyczne –  ocena rozmazów krwi i szpiku

25.  Przewlekłe białaczki limfocytowe – ocena rozmazów krwi i szpiku

26.  Chłoniaki - ocena szpiku i krwi obwodowej

27.  Kolokwium II - 3 pytania otwarte/ Analiza wybranych rozmazów krwi i szpiku z zakresu ćwiczeń 20-26

28.  Zespoły mielodysplastyczne – ocena rozmazów krwi i szpiku

29.  Interpretacja wyników morfologii uzyskanych metodą automatyczną z weryfikacją mikroskopową.

30.  Zaliczenie praktyczne ćwiczeń - ocena 3 rozmazów krwi i szpiku

 

 

Metody organizacji pracy:  Studenci pracują samodzielnie, wykonując praktycznie zadania przewidziane programem.

 

Organizacja zajęć:

Ćwiczenia w Sali mikroskopowej  będą odbywać się w 4 grupach  (lub 8 grupach 5-osobowych – ćwiczenie 5,6,10,11)

Wykłady będą się odbywały w formie e-learningu. 

Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest udział we wszystkich wykładach, obecność na co najmniej 14 seminariach i 28 ćwiczeniach (dopuszczalna jedna nieobecność w semestrze), zaliczenie kartkówek, zaliczenie kolokwiów, egzaminu praktycznego oraz egzaminu końcowego.

 

 

Formy kontroli i ocena wyników nauczania:

Kartkówki (wejściówki) przed rozpoczęciem ćwiczeń – co najmniej 10 razy

Kolokwia zgodnie z planem zajęć

Zaliczenie  praktyczne ćwiczeń na ostatnich zajęciach ćwiczeniowych.

Egzamin ustny i testowy w sesji letniej 2021

 

   Literatura obowiązkowa:

 

Hematologia, Wielka Interna tom 10,  Warszawa 2011.

 

Podstawowe laboratoryjne badania hematologiczne, H. Bomski, PZWL, 1998.

 

 

Atlas Hematologiczny z elementami diagnostyki laboratoryjnej i hemostazy, M Kozłowska-Skrzypczak, A. Czyż, E. Wojtasińska, PZWL, 2016.

 

 

Podstawy hematologii, red. A. Dmoszyńska, wydawnictwo Czelej, wydanie III.

 

 

Literatura polecana:

Diagnostyka Laboratoryjna , red. U. Demkow, WUM.

 

 

Diagnostyka Laboratoryjna, B. Solnica, PZWL,  Warszawa 2014, rozdz. 8. Diagnostyka laboratoryjna chorób układu krwiotwórczego.

 

Interna Szczeklika 2016, rozdział VI.

 

 

 

Podstawy medycyny wewnętrznej Harrisona, część V Hematologia i onkologia, 267-369,PZWL Warszawa 2000.

 

 

Hematologia w praktyce, K. Sułek, PZWL, Warszawa 2007.

 

 

Diagnostyka cytomorfologiczna szpiku, K. Sułek, wyd. Selezjańskie, 2003.

 

Hematologia, L. Waterbury, Urban &Partner, Wrocław 1998.

 

Hematologia Kliniczna, red. K. Janicki.